روستای گیسک زرند کرمان

روستای گیسک زرند که در فاصله ی ده کیلومتری شمال شهر زرند واقع شده یکی از بینظیر ترین مجموعه های دیدنی شمال استان کرمان است که در اثر زلزله ی سال ۱۳۵۶ کاملا خالی از سکنه شد.بازماندگان زلزله با کمک دولت خانه‌هایی یک شکل با زیربنای ۷۵ متر مربع در یک کیلومتری روستای ویران شده بنا کردند.قرار گرفتن روستا در دامنه کوه و معماری طبقاتی آن، خانه‌های سرخ رنگ، وجود تالارها و بازارچه‌های زیرزمینی، عدم آوار برداری موجب شد این روستا به اکوموزه تبدیل شود. میراث فرهنگی ایران این روستای ویران شده را ثبت و به سایت گردشگری تبدیل کرده‌است.روستای گیسک بزرگترین روستای خالی از سکنه ایران است و یکی از جاذبه دیدنی در شمال کرمان میباشد. نام جدید این روستا شهرک طالقانی است.
روستای گردشگری گیسک با وجود بازارچه های زیرزمینی، تالارها، معماری قدیم و منحصر به فرد و آوار به جامانده از زلزله سال ۱۳۵۶ توانسته به یکی از جاذبه های گردشگری استان کرمان تبدیل شود. قرار گرفتن در دامنه کوه، داشتن چشم اندازهای بسیار زیبای طبیعی بکر، شکل استقرار روستا، طریقه رنگ بندی ها، خالی بودن روستا از سکنه و سابقه ۵۰۰ ساله کتابت قرآن روستای گیسک را به تنها اکو موزه روستایی در استان کرمان تبدیل کرده است.
عناصر ارزش مند روستای گیسک :
بافت روستای گیسک به خودی خود مجموعه ی با ارزشی در محیط پیرامونش به شمار می آید .
یکی از دلایل این ارزش گذاری ، مکان یابی خاص روستا در دامنه ی کوه و روبه دشت به نسبت با شهر یا آبادی های پیرامون خود است .
نمی توان قسمت هایی از روستا را به عنوان عنصر با ارزش در مقایسه ای نسبی با جاهای دیگر روستا در نظر گرفت .
مسجدی با شکوه یا بنای خاصی را نمی توان در گیسک یافت . نظم ارگانیک خانه ها بر روی زمین و کوه بستر و ارتباط تنگاتنگ آن ها با یکدیگر است که شکلی توده وار را از دور نمایان می سازد و انسان را در رویارویی به سمت خود می کشاند .
حضور قاطعانه ی آبادی گیسک حتا بدون ساکنانش – که آن را رها کرده اند – در محیط پیرامون و حضور انسان بیننده در آن مکان ، تجربه ی دیگری است از رویارویی . واین می تواند به مثابه دلیلی بر ارزش آن قلمداد شود .
می توان عناصرشکل دهنده ی روستا را چنین دسته بندی کرد :
عناصر طبیعی ، عناصر مصنوع و عناصر بینابین
طبیعی شامل : کوه و زمین بستر، مسیر رودخانه ، تپه یا برآمدگی وسط روستا ، منظر طبیعی از داخل به بیرون و از بیرون به روستا
عناصر مصنوع شامل :
1 – خانه ها
2 – انبارها ی شبیه به راسته بازار
3 – مسجد و نمازخانه
4 – آغل ها و بی کن ها
5 – قنات ها ، استخر
6 – برج ها و قرارگاه های دیده بانی
7– مرکز محله یا پاچنار
8 – آسیاب ها
9– حمام ( که هم اکنون اثری از آن نیست )
10 – گورستان و سنگ قبرها وسنگ وقف
11 – ساباط و کوچه ها
عناصر بینابین طبیعی و مصنوع شامل :
1 – زمین های کشاورزی و باغ ها
2- جوی آب و نهرها
3 – چنار مرکز محله
همجواری ، ترکیب و تداخل مجموع عناصر یاد شده پیکره ی ارزش مندی را در قالب بافت به شکل آبادی و درصورت حضور انسان با مفهوم روستا بیان می کنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *